Skip to main content

Meer lezen over

Begrijpelijke taal

Er zijn allerlei brieven, boekjes, vragenlijsten en andere materialen gemaakt in Taal voor allemaal. Ook wordt soms een artikel over Taal voor allemaal geschreven, of een podcast opgenomen.

In de bibliotheek staan voorbeelden van materialen in Taal voor allemaal en publicaties over Taal voor allemaal en begrijpelijke taal. Ook vind je nog andere inspiratiebronnen.

Publicaties mogen gebruikt worden met de juiste bronvermelding. 
Laat je inspireren en doe je voordeel ermee!

Toestemming

Voor de voorbeelden hieronder gaven de betreffende opdrachtgevers hun toestemming.
Soms is het origineel te zien én de versie in Taal voor allemaal.
Het is een selectie van alle materialen die in Taal voor allemaal zijn verschenen.
 

foto boek

Voorbeelden online

Brochure GIK-J - 2022

Taal voor allemaal verzorgde de tekstredactie voor de brochure: Gesloten en Intensief Klinische Jeugdzorg: GIK-J.
GIK-J is een samenwerking van 4 verschillende Zuid-Limburgse Jeugdzorgorganisaties.
Meer informatie en de brochure zelf zijn te vinden op de website van GIK-J.

Brochure Hersenletsel en re-integratie naar werk - 2022

Taal voor allemaal verzorgde de tekstredactie voor de brochure: Hersenletsel en re-integratie naar werk.
In de brochure staan tips en informatie voor mensen met hersenletsel en hun naasten.

Jessica Slijpen deed de projectregie.
De brochure is ontwikkeld met ondersteuning van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport on het project Op-Weg-Wijzer.

Publicaties online

Sneller lezen dankzij een app feit of fabel? - 2022

Er zijn hulpmidden, apps, die beweren dat ze helpen om een tekst sneller te lezen.
Bijvoorbeeld Bionic reading en Beeline. 
Los van de vraag of dit werkelijk zo is, blijkt snel lezen geen voorwaarde voor begrijpen wat er staat.
Integendeel... 

In dit artikel van Roeland Segeren van Nemo Kennislink is wetenschapper Koornneef aan het woord. 
Hij zegt: "Over het algemeen gaat het versnellen van je leessnelheid altijd ten koste van tekstbegrip." 
Wat wel helpt zijn bijvoorbeeld goed geschreven teksten en genoeg regelafstand.

Kan een tekst te simpel zijn? - 2022

Jet Gravekamp en Pander Maat van de Universiteit Utrecht onderzochten het begrip en de waardering van brieven bij een grote groep van 657 mensen met allerlei opleidingsniveaus.
Ze maakten een complexe en eenvoudige variant van 2 brieven.
In de eenvoudige variant werden complexe formele woorden vervangen door eenvoudige woorden en complexe zinnen (met tangconstructie) door eenvoudige zinnen.

Hun onderzoek laat zien dat ook hoger opgeleide mensen zich serieus aangesproken voelen in een brief in begrijpelijke taal. Ook vinden hogeropgeleide mensen de begrijpelijke variant vriendelijker, warmer, meer motiverend en begrijpen zij de brieven beter dan het origineel.

Lees het hele onderzoek hier.

Klare taal in juridische teksten - 2022

In het artikel Klare taal in het Financieel Dagblad pleiten 3 experts voor duidelijke en begrijpelijk taal in juridische teksten. 'Alles is taal, en taal is alles.'
Aan het woord zijn Geerke van der Bruggen, Jacco Janssen en Ingrid Vledder.
Het PDF-bestand van dit artikel staat ook in onze online bibliotheek.
 

Assessing the effects of Language for all - 2022

Enid Reichrath en Xavier Moonen schreven dit artikel in het Nordic Journal of Linguistics voor het themanummer over Easy Language. Lees het artikel online of download het in PDF van diezelfde plek.

Omgaan met weerstand tegen duidelijke taal - 2022

Onze Vlaamse collega Wablieft tekstadvies schrijft over weerstand tegen het gebruiken van begrijpelijke taal en geeft meteen goede tips en argumenten om deze weerstand te beantwoorden.
Iedereen heeft baat bij begrijpelijke taal. Lees erover in het artikel van Wablieft tekstadvies.

Laaggeletterdheid aanpakken begint bij ouders - 2022

Tijdens de Week van lezen en schrijven in september 2022 wordt extra aandacht besteed aan de rol van de ouder binnen taalontwikkeling. De Nederlandse Vereniging van pedagogen en onderwijskundigen (NVO) vroeg Prof. Xavier Moonen, orthopedagoog-generalist en initiatiefnemer van Taal voor allemaal, om zijn reactie. 
Lees het artikel op de website van de NVO.

Themaonderzoek taalniveaus - 2022

Dit rapport gaat over onderzoek naar de bepaling van het meest optimale taalniveau voor communicatie op Rijksoverheid.nl.

In dit onderzoek wordt gekeken naar de leessnelheid, begrip en beoordeling van teksten op het ‘huidige taalniveau’ B1 en is dit afgezet tegen een lager taalniveau, namelijk A2.
Aanleiding is dat de overheid streeft naar inclusie voor iedereen en op alle terreinen: communicatie op Rijksoverheid.nl dient voor iedereen voldoende duidelijk en passend te zijn.

Zijn we niet te snel talig - 2022

In een interview in tijdschrift De Pedagoog van de Nederlandse Vereniging van pedagogen en orthopedagogen vertelt Xavier Moonen over het belang van Taal voor allemaal.  Meer informatie over het tijdschrift vindt u op de website van de NVO.

Nog zoveel winst te behalen - 2021

In de Week van Lezen en Schrijven 2021 schreef Enid Reichrath een blog voor het online tijdschrift Sociaal Bestek: Nog zoveel winst te behalen

De blog hoorde in een reeks blogs over (het belang van) begrijpelijke communicatie van Sociaal Bestek.

Easy language in Europe - 2021

Xavier Moonen schrijft een hoofdstuk in het boek Easy Language in Europe.
Een interssant boek over begrijpelijke taal in 21 Europese landen.
Xavier beschrijft allerlei ontwikkelingen rondom begrijpelijke taal en noem ook Taal voor allemaal.
Het boek is online te bestellen.

Zo begrijpelijk dat iedereen wint - 2021

Taal voor allemaal en gemeente Amsterdam schreven een artikel over de winst van Taal voor allemaal.
Winst voor de ontvanger, maar ook voor de zender van informatie. 

Lees het hele artikel in het (online) tijdschrift Sociaal Bestek, nummer 1 van 2021.

Monitor Begrijpelijke overheidsteksten - 2021

De Universiteit Utrecht en de Hogeschool Arnhem Nijmegen hebben in opdracht van het Ministerie van BZK en de Taalunie een onderzoek gedaan naar de begrijpelijkheid van overheidsteksten.

Uit het onderzoek blijkt dat de taal in 62% van de gevallen moeilijk te begrijpen is voor laagopgeleide lezers.
Download het rapport.

Begrijpelijk zijn is best moeilijk - 2021

Huub Wiltschut interviewde Enid Reichrath over het belang van begrijpelijke taal en Taal voor allemaal. 
Het interview staat in het themanummer Buitengewoon normaal van het tijdschrift Sozio (september 2021, 16-20), gratis voor abonnees.

Iconen als middel voor inclusievere gemeentelijke communicatie - 2021

Dit onderzoek van Charlotte van Hooijdonk en Lisanne van Weelde, toont dat iconen of pictogrammen in de gemeentelijke communicatie in Nederland en Vlaanderen vaak niet goed (genoeg) begrepen worden.

Het onderzoek is in 2021 uitgevoerd in opdracht van de Taalunie door Universiteit Utrecht.
Het is gedaan op initiatief van gemeente Den Haag en Stad Gent.

Zeven zorgen over het streven naar begrijpelijke uitspraken - 2021

Geerke van der Bruggen schrijft in dit artikel over de belemmeringen om begrijpelijke taal te gebruiken bij de rechtspraak.
Samen met rechter Margot Stoové bespreekt ze de tegenwerpingen die zij in hun praktijk het vaakst horen.
Lees het artikel via de website van Geerke.

Het artikel verscheen in november 2021 in het tijdschrift Jurisprudentie Bestuursrecht plus.

Het strafvonnis als onderonsje - 2021

Een mooie en treffende column van Geerke van der Bruggen in het tijdschrift Rechtstreeks, editie 1/2021 van de Raad van de Rechtspraak.
Kijk op bladzijde 10-13 voor de column: Het strafvonnis als onderonsje.

In deze column beschrijft van der Bruggen hoe eenvoudig schrijven nog niet leidt tot begrijpelijke taal in de rechtspraak. 
De structuur van een document, het format, is minstens zo belangrijk en staat begrijpelijkheid soms in de weg. 
Uitgaan van de burger, van de leek, zou het uitgangspunt moeten zijn. 

Klare taal in uitspraken. Meer dan stijl alleen - 2020

Geerke van der Bruggen schreef een artikel over begrijpelijke taal in relatie tot diep begrip. 
Een begrijpelijke tekst is een tekst die het de lezer gemakkelijk maakt om tot diep begrip te komen.
Uitspraken van rechters zijn volgens die definitie nog niet erg begrijpelijk.

In het artikel geeft de auteur een overzicht van wat onderzoek naar de begrijpelijkheid van teksten, in het bijzonder rechterlijke uitspraken, tot nu toe heeft opgeleverd. 

Dit artikel verscheen in het NJB 2020, aflevering 28.